Mistrzowie i odkrycia współczesnego dokumentu


semestr letni 2017

INFORMACJE OGÓLNE:

Miejsce: Dolnośląskie Centrum Filmowe / sala lalka

Termin: Poniedziałki 17.00-20.00
Zajęcia rozpoczynają się 27 lutego

Zapisy: a.dokumentalna.wro@gmail.com

Cena karnetu za semestr: 150 zł
(do kupienia w kasach DCF)

Bilety na pojedyncze zajęcia: 15 zł
(do kupienia w kasach DCF przed seansem, w ramach wolnych miejsc)

Koordynator: PIOTR CZERKAWSKI

Zaliczenie: minimum 10 obecności oraz zaliczenie z testu pisemnego

Liczba ECTS: 3.

Uniwersytet Wrocławski honoruje przedmiot jako ponadprogramowy. Uczelnia zobowiązuje się do uznawania zaświadczeń potwierdzających zaliczenie kursu Akademii na ocenę i uzyskanie punktów ECTS. Punkty i oceny uzyskane w wyniku zaliczania przedmiotów ponadprogramowych nie są brane pod uwagę przy rozliczeniu przebiegu studiów, odnotowuje się je jednak w suplemencie do dyplomu.

PROGRAM

Każde zajęcia składają się z wykładu wprowadzającego w tematykę filmu i twórczość reżysera, projekcji filmu i dyskusji po seansie. Program jest skierowany przede wszystkim do studentów oraz osób zainteresowanychkinem dokumentalnym.

„Szczegóły na stronie: www.akademiadokumentalna.pl/szkoly-wyzsze/wro/

oraz profilu: https://www.facebook.com/a.dokumentalna.wro


27 luty

Sonita

reż. Rokhsareh Ghaem Maghami Iran, Niemcy, Szwajcaria, 2015, 91 min

Sonita to młoda utalentowana raperka, której ojcem z powodzeniem mógłby być Michael Jackson, a matką Rihanna. I choć dziś jest znana na całym świecie, jej rodzina zaplanowała dla niej zupełnie inną przyszłość. Sonita z pochodzenia jest Afganką. W wieku 10 lat po raz pierwszy stała się przedmiotem transakcji małżeńskiej, zorganizowanej przez rodziców w celu zdobycia posagu dla jej brata. Do małżeństwa co prawda nie doszło, a ona sama nie wiedziała, co tak naprawdę miało się wydarzyć, ale już wówczas nabrała lęku przed ślubem. Nie ona jedna. Według Afghanistan Independent Human Rights Commission przynajmniej 15% Afganek wychodzi za mąż przed ukończeniem 15. roku życia.


6 marzec

Kraina oświeconych

Pieter-Jan De Pue, Belgia, 2015, 4 min

Kręcona przez kilka lat porywająca wizualnie alegoryczna epopeja o Afganistanie, ukazanym przez pryzmat nieznanej wcześniej prawdziwej historii. Obserwujemy spektakularne panoramy afgańskiego krajobrazu: żyzne doliny, przysypane kurzem stepy, ośnieżone majestatyczne szczyty Hindukuszu i Pamiru. Poznajemy historię o mitycznych początkach Afgańczyków i ich narodu, a następnie o młodym Gholamie, który prowadzi dziki gang uzbrojonych kilkunastoletnich chłopców z plemienia Kuchi, którzy żyją w górach, całkowicie bez wsparcia dorosłych, palą i handlują opium, rozbrajają stare radzieckie miny, a następnie sprzedają materiały wybuchowe dzieciom pracującym w kopalni lapis lazuli. Za opium, które dostają w ramach okupu od szmuglerów narkotyków, otrzymują od amerykańskich żołnierzy złom wojskowy. Film doskonale łączy fikcyjne i dokumentalne techniki narracyjne, choć gra dzieci w całości oparta jest na improwizacji.


13 marzec

Alfabet

reż. Erwin Wagenhofer Austria, 2013, 113'

98% dzieci po urodzeniu ma wysokie IQ, ale po ukończeniu szkoły zaledwie 2% z nich osiąga takie same wyniki. Wszystkiemu winna jest przesadnie ustandaryzowana edukacja oparta na współzawodnictwie i wymiernych ocenach, która zabija dziecięcą kreatywność i wyobraźnię, ucząc szablonowego sposobu myślenia."Alfabet" pokazuje, w jaki sposób współczesny system edukacji determinuje nasz sposób patrzenia na świat i kształtuje naszą osobowość. Nowy film Erwina Wagenhofera, twórcy "Nakarmimy świat" i "Zaróbmy jeszcze więcej".


20 marzec

#chicago Girl. Facebookowa rewolucja

Ala’a Basatneh to charyzmatyczna dziewiętnastolatka, która od 2011 roku za pomocą własnego laptopa pomaga w koordynacji rewolucji w Syrii. Urodziła się w Damaszku, ale jako dziewczynka wyjechała z rodzicami do Stanów Zjednoczonych i mieszka obecnie na przedmieściach Chicago. Działa za pomocą mediów społecznościowych, które okazują się ważnym czynnikiem wspierającym syryjską rewolucję. Oprócz niej poznajemy w filmie także kilku jej syryjskich przyjaciół-rewolucjonistów, w tym młodego dziennikarza Mazhara Omara Tayara oraz młodego filmowca Basela Szahade, którzy zginęli podczas zamieszek, a także Aousa al Mubaraka, który jak dotąd jeszcze żyje. Mamy szansę obejrzeć nie tylko poruszający obraz heroizmu i odwagi młodej dziewczyny, która z poświęceniem próbuje wspierać z odległego kraju opozycję we własnej ojczyźnie, lecz również ciekawą analizę konfliktu w Syrii i roli, jaką odgrywa w nim internet, a w szczególności media społecznościowe


27 marzec

Projekt Nim

reż. James Marsh, Wielka Brytania, 2011, 93 min

W listopadzie 1973 roku, w klatce ośrodka badawczego ssaków naczelnych w Oklahomie, rodzi się mały szympans. Kilka dni później, jego matka dostaje uspokajający zastrzyk. Traci przytomność, a jej małe, płaczące ze strachu dziecko, w brutalny sposób zostaje jej odebrane na zawsze. Mały szympans nazwany zostaje Nim i trafia do rąk absolwentki psychologii, która sama jest już matką trójki dzieci. Za odpowiednim wynagrodzeniem ma go wychowywać jak własne dziecko. W ten sposób wchodzi w życie „Projekt Nim”, czyli jeden z najbardziej radykalnych w historii eksperymentów, który ma udowodnić, że szympans, wychowywany jak człowiek, może nauczyć się komunikować za pomocą języka. „Projekt Nim” bez oporów i przesadnego sentymentu opowiada biografię szympansa, którego człowiek próbował „przerobić” na człowieka. To, czego uczymy się o naturze Nima, to zarazem gorzkie wnioski na temat naszego własnego ludzkiego oblicza.


3 kwiecień

Fuck For Forest

reż. Michał Marczak, Polska, Niemcy 2012

Młody Norweg Danny zawsze miał trudności z otoczeniem. Po raz kolejny próbuje odnaleźć miejsce dla siebie. W Berlinie spotyka grupę Fuck for Forest, która gromadzi pieniądze na ratowanie przyrody, sprzedając amatorskie porno w Internecie. Wszystkie filmy są własnej produkcji, do której czasami zapraszani są również przechodnie na ulicy. Członkowie grupy głęboko wierzą w to, że wyzwolą świat z seksualnych zahamowań. Danny czuje się świetnie w nowym otoczeniu, które łączy hedonizm z aktywizmem. Fuck for Forest zbiera 420 tysięcy euro i jedzie do Amazonii kupić ziemię, aby oddać ją za darmo Indianom. W Amazonii grupa napotyka jednak nieprzewidziane okoliczności...


10 kwiecień

Zud

reż. Marta Minorowicz, Niemcy, Polska 2016

Jedenastoletni Sukhbat jest nomadem i wraz z rodzicami żyje na mongolskim stepie. Jednak życie, które toczy się pod dyktando przyrody, jest bardzo trudne, a nagły spadek temperatury powoduje masowe umieranie zwierząt należących do rodziny Sukhbata. W tej sytuacji ojciec chłopca – Batsaikhan – musi znaleźć inny sposób na przetrwanie. Wyjściem z sytuacji wydaje się być złapanie dzikiego konia i przygotowanie go do startu w wyścigach. Zwycięstwo nie tylko pozwoliłoby rodzinie przetrwać, ale również przyniosłoby poważanie wśród lokalnej społeczności. Od tego momentu cała odpowiedzialność za losy rodziny spoczywa na barkach chłopca, który musi porzucić beztroskie dzieciństwo, oswoić dzikiego konia i wygrać wyścig. Dla Sukhbata oznacza to konieczność podjęcia pierwszych dorosłych decyzji i wyborów, które ukształtują go jako człowieka i wpłyną na dalsze życie.


24 kwiecień

Walc z Baszirem

reż. Ari Folman, Australia, Belgia, Finlandia, Francja, Niemcy, Szwajcaria, USA, Izrael 2008

Pewnej nocy w barze stary przyjaciel opowiada reżyserowi Ariemu powracający koszmar, w którym goni go 26 złych psów. Mężczyźni dochodzą do wniosku, że ma to związek z ich misją w izraelskiej armii podczas pierwszej intifady libańskiej na początku lat osiemdziesiątych. Zaskoczony Ari uświadamia sobie, że nic nie pamięta z tego okresu w swoim życiu. Zaintrygowany tą zagadką postanawia spotkać się i wypytać o to swoich starych kolegów i towarzyszy rozsianych po całym świecie. Musi poznać prawdę o tym czasie i o sobie samym.Poruszający i przerażający dokument animowany dotycząca niedawnej historii Bliskiego Wschodu. "Walc z Baszirem" to animowany film dokumentalny o zespole stresu pourazowego, a równocześnie forma autoterapii dla jego reżysera i bohatera - Ariego Folmana, który podczas służby w izraelskim wojsku był świadkiem masakry na palestyńskich cywilach, do jakiej doszło w 1982 r. w libańskich obozach dla uchodźców Sabra i Szatila. To także film o historii współczesnej Izraela, wciąż żywej, wciąż trudnej do jednoznacznego ocenienia, to głos w sprawie politycznej i wreszcie - film pacyfistyczny, obnażający absurd wojny.


8 maj

5 rozbitych kamer

reż. Ernad Burnat, Guy Davidi, Palestyna, Francja, Izrael, Holandia 2011

Palestyński rolnik – Emad, za pomocą pięciu kamer dokumentuje różne oblicza walki jego wioski z izraelską opresją.Emad mieszka w Bil'in, na zachód od miasta Ramallah, na Zachodnim Brzegu. Pierwszą kamerą zarejestrował jak izraelskie buldożery w 2005 roku najechały na wioskę i wyrwały oliwne drzewka z ziemi. W tym miejscu, wzdłuż ziemi jego znajomego, powstał wielki mur oddzielający izraelskie miasta od Palestyńczyków. W pierwszych dniach oporu przeciwko izraelskim osadnikom i obecnym wszędzie izraelskim żołnierzom urodził się syn Emada – Gibreel."5 rozbitych kamer" to nie tylko fascynujący obraz, dokumentujący unikalne zdarzenia z historii izraelsko-palestyńskiego konfliktu, lecz również bardzo osobista, poruszająca filmowa wypowiedź na temat walki palestyńskiej wioski przeciwko przemocy i opresji.


15 maj

POKAZ W RAMACH festiwalu Pokaz w ramach Millennium Docs Against Gravity

Projekcja w ramach programu festiwalu Millennium Docs Against Gravity. Tegoroczna edycja Millennium Docs Against Gravity odbędzie się w dniach 12-21 maja w Warszawie, Wrocławiu i Lublinie, zaś w Gdyni 17-26 maja. Lokalna edycja wydarzenia będzie miała miejsce także w Bydgoszczy.


22 maj

Citizenfour

reż. Laura Poitras, Niemcy, USA, Wielka Brytania 2014

Długo oczekiwany obraz Laury Poitras o największym skandalu politycznym naszych czasów objawiony światu z pierwszej ręki. Trzecia część trylogii filmowej o Ameryce po 9/11 (poprzednie filmy to „Mój kraj, mój kraj” i „Przysięga”) miała początkowo opowiadać o nadużywaniu władzy i łamaniu prawa przez agencje bezpieczeństwa narodowego Stanów Zjednoczonych. Reżyserka pracowała nad filmem od kilku lat, gdy w styczniu 2013 roku otrzymała serię kodowanych e-maili od anonimowego źródła określającego siebie mianem „Citizen Four”. Ich autor pisał, że ma dowody na nielegalne podsłuchy na wielką skalę prowadzone przez Agencję Bezpieczeństwa Narodowego (NSA) we współpracy z wieloma zagranicznymi służbami. Pięć miesięcy później Poitras poleciała do Hongkongu z dziennikarzami z „Guardiana”: Glennem Greenwaldem i Ewenem MacAskilllem. Sfilmowali tam rozmowy z mężczyzną, którego świat poznał później jako Edwarda Snowdena. Ten pesymistyczny thriller dokumentalny odkrywa, że żyjemy w czasach przypominjących świat opisany przez Orwella. Czy godzimy się na życie pod kontrolą, która nie zna granic? Czy jesteśmy zainteresowani walką o swoją prywatność?


29 maj

Czy Noam Chomsky jest wysoki czy szczęśliwy

reż. Michel Gondry, Francja 2013

Zabawny, prowokacyjny i niezwykle wciągający film, będący próbą pokazania interesującej osobowości Noama Chomsky’ego, amerykańskiego pisarza, lingwisty, aktywisty i społecznego filozofa, a także jego naukowych teorii. To zaskakująco dynamiczna filmowa fuzja obrazów i idei, które charakteryzują tego najbardziej prominentnego i najczęściej cytowanego naukowca na świecie, znajdującego się w czołówce największych myślicieli świata, po Szekspirze, Platonie i Freudzie, uznanego przez „The New York Times” za najważniejszego żyjącego intelektualistę naszych czasów. Światowej sławy reżyser Michel Gondry ("Zakochany bez pamięci", "Jak we śnie") zdecydował się w tym filmie na wyjątkowy zabieg. Nie tylko prowadzi z naukowcem fascynującą i szczerą rozmowę, ale dodatkowo ubarwia ją również fantastycznymi animacjami, które w doskonały sposób obrazują na ekranie to, o czym opowiada Chomsky.


6 czerwiec

Aksamitni terroryści

reż. Pėter Kerekes, Pavel Pekarčik, Ivan Ostrochovský, Chorwacja, Czechy, Słowacja 2013

Stano, Fero i Władimir to trzej buntownicy, którzy zaplanowali kiedyś zamachy terrorystyczne przeciw komunistycznemu reżimowi w Czechosłowacji. Wszyscy skazani zostali zgodnie z paragrafem 93, czyli za terroryzm, choć żaden z nich nie zranił i nie zabił człowieka. Trzej słowaccy reżyserzy z przymrużeniem oka pokazują historie tych trzech zupełnie przeciętnych i anonimowych mężczyzn, nienależących do opozycji lub jakichkolwiek anarchistycznych albo terrorystycznych organizacji. Ich spontaniczne decyzje o przeprowadzeniu aktów niezgody na panujące stosunki polityczne i społeczne przypominają bardziej postawę heroiczną niż terrorystyczną.


Boski

reż. Paolo Sorrentino, Francja, Włochy 2008

Boski to filmowy portret Giulio Andreottiego, jednej z najbardziej niezwykłych postaci XX wieku. Związany z chrześcijańskimi demokratami, Andreotti był głównym rozgrywającym na włoskiej scenie politycznej, przez lata pełniącym różne funkcje w rządzie Italii: był ministrem w kilku rządach, trzykrotnie powierzono mu tekę premiera. Wytrawny polityk i człowiek zagadka, potrafił lawirować pomiędzy stawianymi mu zarzutami ze strony mediów i mimo wielu procesów utrzymać się na powierzchni.


LEKTURY ZALECANE:

  • Sheila Curran Bernard, Film dokumentalny: Kreatywne opowiadanie, Warszawa 2011
  • David Bordwell, Kristin Thompson, Film Art. Sztuka Filmowa. Wprowadzenie, Warszawa 2010, rozdz. Film dokumentalny
  • Klucze do rzeczywistości: Szkice i rozmowy o polskim filmie dokumentalnym po roku 1989, red. Małgorzata Hendrykowska, Poznań 2005
  • Mirosław Przylipiak, Poetyka kina dokumentalnego, Gdańsk 2000
  • Lidia Zonn, O montażu w filmie dokumentalnym, Warszawa 198

LEKTURY DODATKOWE

  • Patricia Aufderheide, Documentary Films. A Very Short Introduction, Oxford, New York 2007.
  • Maxime Baker, Documentary in the Digital Age, Oxford 2006.
  • Jacek Bławut, Bohater w filmie dokumentalnym, Łódź 2010
  • Stella Bruzzi, New Documentary: A Critical Introduction, London 2000
  • Dokument filmowy i telewizyjny, red. Maciej Szczurowski, Toruń 2004
  • Ian Grant, Cameramen at war, Cambridge 1980
  • Herzog. Przewodnik Krytyki Politycznej, red. Agnieszka Wiśniewska, Julian Kutyła, Warszawa 2010
  • Mikołaj Jazdon, Kino dokumentalne Kazimierza Karabasza, Poznań 2009
  • Kazimierz Karabasz, Bez fikcji: Z notatek filmowego dokumentalisty, Warszawa 1985
  • Aaron Kerner, Film and the Holocaust: New Perspectives on Dramas, Documentaries, and Experimental Films, New York 2011
  • Andrzej Kołodyński, Tropami filmowej prawdy, Warszawa 1981
  • Stephen Mamber, Cinema verite in America: Studies in uncontrolled documentary, Cambridge 1974
  • Polskie kino dokumentalne 1989–2009: Historia polityczna, red. Agnieszka Wiśniewska, Warszawa 2011
  • Mirosław Przylipiak, Kino bezpośrednie 1960–1963, Gdańsk 2007
  • Mirosława Salska-Kaca, Człowiek, słowo, świat w filmie dokumentalnym, Łódź 1995
  • Mirosława Salska-Kaca, Film dokumentalny w Niemczech Zachodnich po 1960, Łódź 1989
  • Mirosława Salska-Kaca, Słowo w filmie dokumentalnym: Z problemów semantycznych wypowiedzi słownej w filmie, Łódź 1992
  • Dave Saunders, Direct cinema: Observational documentary and the politics of the sixties, London 2007
  • Liz Stubbs, Documentary filmmakers speak, New York 2002.
  • Bronisława Stolarska, Polski film dokumentalny 1945–1980, Łódź 1983
  • Bronisława Stolarska, „Usłyszcie mój krzyk…” – o filmie Macieja Drygasa [w:] Między słowem a obrazem, red. Małgorzata Jakubowska, Tomasz Kłys, Bronisława Stolarska, Kraków 2005
  • Paul Ward, Documentary: The Margins of Reality, London 2005
  • Werner Herzog, red. Peter C. Seel, Bogusław Zmudziński, Kraków 1994
  • Kamila Żyto, Mezalians. Co stało się z dokumentem w ponowoczesnym świecie? [w:] (Nie)obecne granice: Szkice o obliczach transgresji, red. Katarzyna Kuropatwa, Dagmara Rode, Kraków 2003

zapisz się do newslettera

Against Gravity z siedzibą w Warszawie przy ulicy Żurawiej 22, pok212 będzie przetwarzać Pani/a dane osobowe w celu realizacji umowy o świadczenie usługi newsletter. Podanie danych osobowych jest dobrowolne. Przysługuje Panu/i prawo dostępu do treści jego/jej danych oraz ich poprawiania.
Zamawiany przez Pana/-ią newsletter ma charakter promocyjno-reklamowy i może zawierać informacje handlowe w rozumieniu ustawy z dnia 18 lipca 2002 r. o świadczeniu usług drogą elektroniczną.